Vizyon Kısaca Nedir? Vizyon Ne Demek

vizyon nedir

Vizyon Nedir?, Vizyon Ne Demek?, Vizyonun Önemi, Vizyon Nedir Kısaca, Vizyon Hakkında Kısa Bilgi, Vizyon Örnekleri, Mark Liptona Göre Vizyon Nedir?, Vizyon Nedir? Ne Değildir?

VİZYON NEDİR?

Vizyon; kişilerin, kurumlarm kendilerinin veya işletmelerinin gelecekte olmasını arzu ettikleri durumun ifadesidir (Ülgen ve Mirze, 2010).

Başka bir tanıma göre vizyon; işletmelerin gelecekte olmayı istedikleri duru­mun resmidir. Daha geniş anlamda ise işletmenin gerçekleştirmiş olduğu faaliyet­ler sonucunda ulaşmak istediği noktadır (Hitt vd., 2010: 17).

Nanus (1992) vizyonu; işletmeler için gerçekçi, güvenilir ve çekici bir gelecek olarak tanımlamıştır. Bu tanıma göre belirlediğimiz vizyonun gerçekçi olması, ula­şılamayacak ve bizim için anlamı olmayan hedefler belirlemememiz gerektiği an­lamına gelmektedir. Güvenilirlik ise çoğunlukla işletmede yer alan çalışanların gü­venini kazanmak olarak tanımlanabilir. Eğer çalışanlar vizyonu güvenilir bulmu­yorlarsa onlar için faydalı bir amaca hizmet etmek anlamsız olacaktır. Vizyonun en önemli amaçlarından biri organizasyonlarda yer alan bireylere ilham vermek ve başarıya ulaşmaları için onlara yol göstermektir. Çekicilik kavramı ise daha önce de belirttiğimiz gibi organizasyonlarda yer alan bireylere ilham vermek ve onları motive etmek için kullanılan bir kavramdır. Tanımın son kısmındaki gelecek kav­ramı ise vizyonun işletmenin bugününü değil, geleceğini ilgilendirdiğinin bir kanı­tıdır. Vizyon şu anda nerede olduğumuzu değil, gelecekte nerede olmak istediği­mizin tanımıdır.

Mark Lipton’a göre vizyon geleceğe odaklanmak ve işletmeler için sağlam bir temel görevi görmelidir. Vizyon amaçlar ve hedefler gibi yıldan yıla dalgalanmalar göstermez aksine kalıcı bir vaattir. Başarılı bir vizyon organizasyonlar için canlı ve parlak bir resim çizer ve geleceğe yönelik olmasına rağmen, şu anda fark edilmiş gibi şimdiki zamanda yer alır (Lipton, 1996).

Collins ve Porras (1996), iyi tasarlanmış bir vizyonun iki temel bileşeni olduğu­nu ifade etmiştir. Bunlar; temel ideoloji ve öngörülmüş gelecektir. Temel ideoloji, planımızın yapısını, işletmelerin karakterlerinin ne olduğunu ve neden var olduk­larını temsil eder. Temel ideoloji ayrıca işletmeyi zaman içinde bir arada tutmayı sağlayan bir tutkal görevi de görmektedir. Temel ideoloji temel değerlerimizi ve te­mel amacımızı içerir. Temel amaçlarımız ise varlık nedenimizdir, bir hedef ya da işletme stratejisi değildir.
Öngörülmüş gelecek ise; ne olmayı, neyi başarmayı ve ne yaratmayı arzu etti- ğimizdir ve iki temel parçadan oluşmaktadır. Bunlar uzun dönemli cesaretli plan­lar ve gelecekte başarmayı planladığımız hedeflerin canlı ve parlak tanımlarıdır. Tasarlanmış gelecek tanımı biraz çelişkilidir. Çünkü bir taraftan kısmen gözle gö­rülebilen, canlı ve gerçek yapıları taşırken bir taraftan da henüz gerçekleşmemiş hayallerden, umutlardan ve arzulardan oluşan bir zamanı içermektedir.

James R. Lucas (1998), vizyon tanımına farklı bir bakış açısıyla yaklaşmıştır ve vizyonu aşağıdaki gibi vizyon nedir, ne değildir diye sorgulayarak bir tanımlama yoluna gitmiştir.

Vizyon nedir?

♦ Temel değerlerin ve ilkelerin bir örgütsel bildirgesidir.

♦ Önceliklerimizin, planlarımızın ve amaçlarımızın başıdır.

♦ Geleceğe doğru bir çekicidir (itici değildir).

♦ Bizi eşsiz yapan özelliklerin belirlenmesi ve ilan edilmesidir.

♦ Bağlılığın bildirisidir.

Vizyon ne değildir?

♦ Bir reklam sloganı

♦ Bir strateji ya da plan

♦ Yukarıdan aşağıya bir bakış

♦ Gururlu geçmişimizin tarihi

♦ Zayıf bir işletme konusu

♦ Heyecansızlık

Vizyonun Önemi

Yapılan vizyon tanımları doğrultusunda vizyonun işletmeler için önemli bir yol gösterici olduğunu kabul etmekteyiz. Çünkü vizyon, işletmede çalışan bireylerin örgüt içinde onlardan ne beklendiğini hissetmelerini sağlayacak büyük bir fotoğ­raf olarak düşünülmektedir (Hitt vd., 2010: 17). İşletmeler açısından vizyon belir­leme çalışmaları stratejik yönetim faaliyetleri içinde çok önemli bir yere sahiptir. Çünkü vizyon belirlemenin işletmelere pek çok faydası vardır. Bu yüzden vizyon belirleme çalışmalarının stratejik yönetim faaliyetleri içinde önemi çok büyüktür.

Mark Lipton’a göre vizyon;

  • Geniş kapsamlı performans ölçümü sağlar.
  • Değişimi destekler.
  • Stratejik plana temel teşkil eder.
  • Bireyleri motive eder ve yetenekli kişilerin işe alınmasına olanak sağlar.
  • Karar alma mekanizmasının bir kapsam içinde kalmasına yardım eder (Lip- ton, 1996: 84).

James R. Lucas ise vizyonun işletmelere yol gösterici, hatırlatıcı, ilham verici, kontrol edici ve özgürlük sağlayıcı rolleri sayesinde işletmeler için fayda sağladığı­nı belirtmiştir. Bunları kısaca açmak gerekirse;

  • Vizyon yol göstericidir, vizyon işletmelerin ulaşmak istedikleri yerdir. Viz­yon tanımı ile belirlenen bu hedeften uzaklaşmak işletmeler için çaba ve za­man kaybına neden olacaktır. Belirsizliklerin ortadan kalkmasına yardımcı olarak, hedeflere ulaşma konusunda çalışanlara yol göstermektedir.
  • Vizyon hatırlatıcıdır, işletmeler bazen hedeflerinden uzaklaşabilirler ve baş­ka alanlara kayabilirler. Ancak belirlenen vizyon bize ne olmak, ne yapmak istediğimizi hatırlatıcı bir özelliğe sahiptir. Geçmişte yaptığımız hatalardan ders çıkarmamız ve bizim için neyin önemli olduğunu hatırlatması açısından önemlidir.
  • Vizyon ilham vericidir, çalışanlara işlerinin amaçları, sonuçları, üstün önce­likleri ve onu çevreleyen hedefleri hakkında ilham verir. Genellikle hiçbir çalışan yaptığı işi hemen benimsemez. Çünkü kendi hayatları ve hedefleri vardır. Ancak yapılan etkili bir vizyon tanımı bireylerin işleri ile bütünleşme­lerini sağlar.
  • Vizyon kontrol edicidir, işletme içinde çatlakların oluşması veya gereksiz iş­ler ve temel yetersizliklerle uğraşılmaya başlanması durumunda vizyon bil­dirgesi insanları gerçekle yüzleştirerek kontrol mekanizması görevi görür.
  • Vizyon özgürlük sağlar, kim olduğumuzu ve ne olmak istediğimizi bilmedi­ğimizde ileriye dönük bir bakış açısına sahip olmak ve yüksek performans sergilemek zor olacaktır. Geçmişimizdeki olaylar bizlerde her zaman yaptı­ğımız yol budur şeklinde bir kalıplaşmaya yol açar ve atalete neden olur. Ancak yaşayan bir vizyon bizleri battığımız çamurun içinden çekerek ferah bir geleceğin kapılarını açar.

Her işletmenin kuruluş amacı kâr elde etmek ve uzun dönemli faaliyet göster­mek olduğuna göre işletmeler kendilerini rakiplerinden belirledikleri vizyonları sa­yesinde farklılaştırabilir. Örneğin, Tansaş vizyonunu: “Büyüyen Türkiye perakende sektöründe en büyük, en kaliteli, piyasa fiyatlarını belirleyen, tüketiciyi koru­yan mağazalar zinciri olarak yerini almak.” şeklinde belirlemiştir. Tansaş’m yapmış olduğu bu vizyon tanımına karşılık aynı sektörde faaliyet gösteren Migros’un belir­lediği vizyon tanımı ise “Modem perakendecilikte Türkiye ve çevre ülkelere yayıl­ma ve tüketici beklentilerinin hep önünde olma stratejisiyle, farklı formatlarda hiz­met vererek tüketiciye en yakın olmaktır.” şeklindedir.

Belirlenen vizyon doğrultusunda işletme içinde yer alan herkes bu sorumluluk­la donanır ve oluşturulacak örgüt kültürü ile de işletmenin vizyonunu benimseye­rek hedefe ulaşmak için elinden geleni yapar. İnsanlar; belirlenen anlaşılması ko­lay, pozitif ve duygusal bir vizyon ile ne yaptıklarının farkında olur (Hitt vd.,2010:17). Kendilerinden ne beklendiğini bilen çalışanlar gereksiz çabalar gös­termek yerine enerji ve güçlerini verimli bir şekilde kullanırlar. Vizyon bildirimleri işletmeler için belirsizlik ya da beklenmeyen durumlar karşısında neler yapılması gerektiğini ortaya koymaktadır. Vizyonu olmayan işletme “ rotası olmayan bir ge­mi” ye benzetilebilir (Ülgen ve Mirze, 2010:178). Ne yapacağını bilmeyen kendine bir hedef belirlemeyen işletme rüzgârda savrularak yol alan gemi gibidir ve gele­cekte nelerle karşılaşacağı belirsizdir.

Vizyonun yol gösterici rolünün yanında çalışanları başarıya zorlayan ve onları motive eden rolü de vardır. Örgüt kültürü ile sağlanan birlikte hareket etme duy­gusu sayesinde çalışanlar; işletmenin rüyasına yani vizyonuna ula şmak için gerek­li olan bütün çabayı göstereceklerdir. Tofaş işletmesinin vizyonu: “Türkiye’nin ön­cü otomotiv şirketi ve Fiat tarafından ‘tercih edilen’ bölgesel ar-ge ve üretim mer­kezi olmak” olarak tanımlanmış ise her Tofaş çalışanının bu hedefi benimsediği ve ona ulaşabilmek için gerekli motivasyona sahip olduğu kabul edilmektedir.

Ayrıca vizyon tanımının işletmenin değerlerini ve tutkusunu da etkilediğini, amacının her bir çalışanın hatta diğer bütün paydaşlarının aklını ve kalbini kazan­mak olduğunu belirtmek gereklidir (Hitt vd., 2010:18). Bu sayede belirlenen viz­yon sadece yapılmış bir tanım olmaktan çıkarak hayata geçiri lebilir. Çünkü günü­müzde pek çok işletme kuruluş aşamasında kendilerine birer vizyon bildirimi ha­zırlamaktadırlar. Ancak bunların ne kadarının başarıya ulaştığı, ne kadarının işlet­melerin her bir fonksiyonu tarafından benimsendiği önemli bir tartışma konusudur.

Üzerinde durulması gereken diğer bir önemli konu ise vizyonun işletme için­de kimler tarafından belirleneceğidir. Pek çok işletmede v izyon bildirimleri stra­tejik yönetim faaliyeti içinde yer aldığı için üst yönetim kademeleri tarafından ya­pılmaktadır. Ancak, deneyimler en etkili vizyon bildirimkirinin CEO’lann vizyon belirleme çalışmaları sırasında işletmenin diğer bütün paydaşlarının (işletmedeki diğer üst düzey yöneticiler, farklı bölümlerde çalışan kişi’ter, tedarikçiler ve müş­terilerin de dahil olduğu bir grup) da katılımlarını sağladıkları zaman ortaya çıktı­ğını göstermektedir, işletmelerin arzu ettikleri gelecekteki durumlarına ulaşabil­meleri için vizyon bildiriminin işletmelerin dış çevresi ve: işletmelerin iç yapısı ile sıkı bir şekilde bağlanmış olması gereklidir (Hitt vd.,2010:17). Özetlemek gerekir­se; vizyon belirlenmesi aşamasında bütün yük yalnızca üst düzey yöneticilere bı­rakılmamalı, işletmedeki diğer çalışanların da bu sürece katılmaları sağlanmalıdır. Bu sayede bireylerin vizyona bağlılıkları daha yüksek olacaktır. Bu da çalışanla­rın işletmenin belirlediği hedefe ulaşma konusunda da ha fazla motive olmalarını sağlayacaktır.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Genel Genel