Mustafa Kemal Atatürk’ün Hayatında İz Bırakan Kentler (Şehirler)

MUSTAFA KEMAL’İN HAYATINDA İZ BIRAKAN ŞEHİRLER

Mustafa Kemal’in düşünce hayatının oluşmasında yaşadığı kentlerin büyük etkisi olmuştu. Mustafa Kemal’in doğup büyüdüğü Selanik Makedonya’nın en gelişmiş şehriydi. İşlek bir limana sahipti. Avrupa ile demiryolu bağlantısı vardı. Şehirde çeşitli din, mezhep ve ırk mensupları bir arada yaşamaktaydı. Selanik’in deniz ve demir yolu bağlantısının bulunması, ticaret merkezi olması, renkli etnik yapısı, şehirde Batı etkilerine açık çeşitli fikir akımlarının yerleşmesine elverişli bir ortam yaratmıştı. Dolayısıyla Mustafa Kemal çok genç yaşta her türlü yeni fikre açık bir ortamda kendini geliştirme imkânı bulmuştu.

Manastır Askerî İdadisinde Mustafa Kemal’in fikirleri ve ilgileri daha bir belirginleşmiştir. Arkadaşlarından Ömer Naci onda şiir, edebiyat ve hitabet merakı uyandırmıştır. Bu yolla Namık Kemal’i tammış ve ondan ciddi şekilde etkilenmiştir. Mustafa Kemal’in şiir ve edebiyata eğilimini gören hitabet öğretmeni Mehmet Asım Bey onu çağırıp: “Bak oğlum Mustafa, şiiri falan bırak, bu iş senin iyi bir asker olmana mani olur, diğer hocalarınla da konuştum. Onlar da benim gibi düşünüyorlar…” sözleriyle onun şiirle uğraşmasını yasaklamıştı. Fakat Mustafa Kemal’de güzel söylemek ve güzel yazmak hevesi hayatının sonuna kadar devam etti. Askerî lisede Mustafa Kemal’in önem verdiği konulardan biri de Fransızcaydı. Daha askerî rüştiyede iken Fransızca öğret­meni Yüzbaşı Naküyiddin (Yücekök) Bey onunla ilgilenmişti. Mustafa Kemal bir kur­may subayın mutlaka yabancı bir dil öğrenmesi gerektiğine inanıyordu. Ancak lisanı zayıftı. Yabancı dilini geliştirmek için Selanik’e her gidişinde özel kurslara devam etti.Yakın arkadaşı Fethi (Okyar)’nin de desteği ile Fransız ihtilali’nin öncüleri Voltaire (Volter), J.J. Rousseau (Russo) gibi filozofları tanıdı ve onların fikirlerinden etkilendi. Bu okulda Mustafa Kemal’i çok etkileyen derslerden biri de tarih oldu. Tarih öğretmeni  Kolağası Mehmet Tevfik Bey geniş kapsamlı bir tarih görüşü ile Mustafa Kemal’e yeni ufuklar açtı. Lisede başlayan tarih sevgisi gittikçe gelişti ve ölümüne kadar devam etti. Mustafa Kemal’in fikir hayatının oluşumunda Türk tarihinin yanı sıra Türk kültürünün derin etkisi olmuştur. Aklı ve bilimi kendine rehber edinen Mustafa Kemal, Türk kültürü ve tarihinden aldığı güçle Türk milletinin geleceğini belirlemiştir. Bu düşünceleri onun ilkelerine de yansımış ve Türk milletinin geleceğine ışık tutmuştur.

Atatürk'ün Yaşadığı Şehirler

Atatürk’ün Yaşadığı Manastır ve Selanik Şehirlerinden Bir Görünüm

 

Lise öğrenimi sırasında, Mustafa Kemal’i en fazla etkileyen olay 1897 Türk-Yunan Savaşı oldu. Türk ordusunun savaş meydanında parlak bir zafer kazanmasına rağmen barış masasında zararlı çıkması Türk milletini üzmüştü. Bu savaş o sıralar 16 yaşlarında olan Mustafa Kemal’de coşkun bir yurt sevgisi uyandırdı. Bir arkadaşı ile gönüllü olarak savaşa katılmak için girişimde bulunduysa da bu arzusunu gerçekleştirme imkânını bulamadı. Ancak sonsuz yurt sevgisi bundan böyle Mustafa Kemal’in en belirgin özelliklerinden biri oldu.

kara harp okulu

Atatürk’ün Öğrenim Gördüğü Kara Harp Okulu

İstanbul’da Mustafa Kemal’in fikrî gelişmesi hızlanmış ve siyasal bir nitelik kazanmıştır. Akademi öğretmenleri dil bilen, iyi yetişmiş, seçkin öğretim elemanlarından oluşuyordu. Burada o, bir taraftan mesleki bilgilerini geliştirirken diğer taraftan devletin kaderiyle ilgili konularda arkadaşlarını uyarma gayreti içinde olmuştur. Akademideki sınıf arkadaşı Asım Gündüz’e göre Mustafa Kemal, Fransızcasını ilerletmek için Fransız bir bayan öğretmenden ders alıyor, Paris’teki Jön Türk gazeteleri ile Fransızca gazeteleri getirirterek okuyordu. Düşüncelerini de arkadaşlarına açarak onları etkilemeye çalışıyordu. Bu amaçla Harp Okulunda başladıkları el yazısı ile dergi hazırlama işine tekrar başladılar. Dergi az kullanılan bir dershanede hazırlanıyor, elden ele dolaştırılıyordu. Ancak bir süre sonra durum akademi komutanı tarafından öğreni lince derginin yayımına son verildi.

Mustafa Kemal’in hayatında önemli olan kentlerden birisi de Sofya’dır. Mustafa Kemal İttihat ve Terakki yönetimince âdeta ülkeden uzaklaştırmak amacı ile Sofya’ya askerî ataşe olarak atanmıştır (1913). Mustafa Kemal, buradaki Türklerle yakından ilgilenmiş, onların birlik ve beraberlik içinde bulunmaları için yoğun çaba harcamıştır. Ayrıca bu ülkenin Osmanlı Devleti ile ilgili düşüncelerini düzenli olarak İstanbul’a rapor etmiştir. Mustafa Kemal, burada Avrupalı devletlerin temsilcileri ile fikir alışver­işlerinde bulunmuş, dünyadaki gelişmeleri yakından izleme fırsatı bulmuştur.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Genel Genel