II. Mahmut Döneminde Askeri, Yönetim, Eğitim-Kültür ve Ekonomik Alanda Yapılan Islahatlar

II. MahmutII. Mahmut Dönemi Islahatları, II. Mahmut Döneminde Askeri Alanda Yapılan Islahatlar, II. Mahmut Döneminde Yönetim Alanında Yapılan Islahatlar, II. Mahmut Döneminde Ekonomik Alanda Yapılan Islahatlar, II. Mahmut Döneminde Eğitim ve Kültür Alanında Yapılan Islahatlar, II. Mahmut Döneminde Yapılan Yenilikler, II. Mahmut Döneminde Askeri Alanda Yapılan Yenilikler, II. Mahmut Döneminde Eğitim Alanında Yapılan Yenilikler, İkinci Mahmut Döneminde Ekonomik Alanda Yapılan Yenilikler

II. MAHMUT DÖNEMİ ISLAHATLARI(1808 – 1839)

Askeri Alanda Yapılan Islahatlar

♦ Mahmut’un padişahlığının ilk yıllarında Alemdar Mustafa Paşa’nın çalış­malarıyla,Yeniçeri Ocağı’nın yanında Sekban-ı Cedid adıyla yeni bir ordu ku­rulmuş fakat bu ordu Yeniçerilerin isyan etmesi üzerine kapatılmıştır.

♦ Mahmut, Sekban-ı Cedid Ocağı yerine Eşkinci Ocağı adıyla yeni bir ordu kurmuştur. Yeniçeriler bu ocağı da kapatmak için isyan edince; haLk, ulema, donanma ve topçu ocakLarı padişahın yanında yer almışlar ve Yeniçeri Oca- ğı’na son vermişlerdir. Vaka-i Hayriye (Hayırlı olay) deniLen bu olayla,yeni­liklerin önündeki en büyük engel ortadan kaldırılmıştır (1826).

♦ Mahmut Yeniçeri Ocağı’nın yerine, Avrupa tarzında Asakir-i Mansure-i Mu- hammediye adıyla yeni bir merkez ordusu kurmuştur.

♦ Mahmut tımar sistemine son vererek eyaLetLerde Redif Birliklerini kurmuş­tur (1834). Daha sonra ise eyaletlerde hem idari hem de askeri yetkiLeri bu­lunan Müşirlikler kurulmuş ve Redif Birlikleri MüşirLiklere bağlanmıştır (1836).

Yönetim Alanında Yapılan Islahatlar

İlk Divan-ı Hümayun kaldırılarak Batı tarzında teşkilatlanan nazırlıklar (bakan­lıklar) kuruLmuş ve bakanlıkların kendi aLanlarıyla ilgili yetkileri artırılmış­tır.

Sadrazama başvekiL (başbakan), defterdara maLiye nazırı, sadrazam vekiline dahiliye nazırı (içişLeri bakanı) ve reisülküttaba hariciye nazırı (dışişleri ba­kanı) deniLmiş ayrıca evkaf nezareti (vakıflar bakanlığı) kurulmuştur. Diva­nıhümayunun yerine Meclis-i Vükela oluşturulmuştur,

♦ Dirlik sistemi (Tımar sistemi) kaldırılarak memurlara maaş verilmeye baş­lanmış, devlet memurlarının rütbe ve nişan verilmesi yoluyla terfi etmeLeri sağlanmıştır.

♦ Askeri, idari ve hukuki işlerde danışma niteliğinde kararlar almak için çeşit­li meclisler kuruldu. Askeri işler için Dar-ı Şura-yı Askeri, idari işler için Dar­ı Şura-yı Bab-ı Âlî ve hukuki işler için Meclis-i Valâ-yı Ahkâm-ı Adliye kurul­muştur.

♦ Eyalet sistemi yeniden düzenlenerek MüşirLikler (Vilayet) ve bunlara bağlı feriklikler (sancak) oluşturulmuştur.

♦ Müsadere sistemi ile ilgiLİ düzenleme yapıLmış böylece özel mülkiyetin yay­gınlaşması hızlanmıştır. (Müsadere sistemi tam oLark Tanzimat Fermanı ile kaldırılmıştır.)

♦ Ayanların yetkileri kısıtlanarak merkezi otorite güçlendirilmiştir.

♦ Posta ve karantina teşkilatları kurulmuştur.

♦ Memurların fes, ceket ve pantolon giymesi mecburiyeti getirilmiştir.

♦ Mahalle ve köylerde muhtarLık sistemi kuruLarak ayanların bazı görevleri muhtarlara devredilmiştir.

♦ Yurtdışı seyahatlerinde pasaport uygulaması başlatılmıştır.

 OsmanLı Devleti’nin Anadolu ve Rumeli topraklarında askeri amaçLı ilk nü­fus sayımı yapılmıştır (1831).

♦ Devlet dairelerine padişahın resmi asılmıştır.

 Eğitim ve Kültür Alanında Yapılan Islahatlar

♦ Medreselerin yanında, Avrupa tarzında eğitim veren okullar açılmış ve Av­rupa’ya ilk kez öğrenci gönderilerek masraflarının devlet tarafından karşı­lanması sağlanmıştır.

♦ Böylece Avrupa kültürünün daha yakından tanınması ve yeni açılan okulla­rın öğretmen ihtiyacının karşılanması amaçlanmıştır.

♦ İlköğretim kız ve erkek öğrenciLer için sadece İstanbul olmak üzere zorun­lu haLe getirilmiş fakat istenilen sonuç alınamamıştır.

♦ Devlet memuru yetiştirmek için Enderun Mektebi yerine Mekteb-i Maarif-i Adliye adıyla bir okul açılmıştır.

♦ Doktor yetiştirmek için Tıbhane-i Amire (1827), Cerrahhane (1832) ve Mek­teb-i Şahane-i Tıbbiye (1839) açılmıştır. Mekteb-i Harbiye (Harb okulu) ve Mızıka-i Hümayun (Bando okulu) kurulmuştur.

♦ Takvim-i Vekayi adıyla ilk resmi gazete çıkarılmış (1831). Böylece yapılan yenilikLerin halka daha doğru bir şekilde anlatılması sağlanmıştır.

Ekonomi Alanında Yapılan Islahatlar

♦ Avrupa’da sanayileşme hareketlerinin hızlanmasının, Osmanlı ekonomisini zor duruma düşürmesi nedeniyle yerli maLı kuLLanımı teşvik edilmiştir.

♦ Bakırköy’de bez fabrikası ve Eyüp’te fes fabrikası açılmıştır.

♦ İngiltere’nin desteğini alabilmek için 1838’de İngiltere ile Balta Limanı Ti­caret Antlaşması imzalanarak Ingiliz tüccarlara birçok ayrıcalıklar tanınmış, hemen ardından Fransa ve diğer Avrupa devletleriylede benzer ayrıcalıklar tanıyan bir antlaşma imzalanmıştır.

♦ Bu antlaşmalardan sonra OsmanLı ekonomisi tamamen dışa bağımlı bir ha­le gelmiş ve Osmanlı ülkesi,Avrupa’da üretilmiş malların istilasına uğramış­tır. Bundan dolayı da Osmanlı DevLeti’ndeki küçük atölyeLer kapanmış ve iş­sizlik sorunları artmıştır.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Genel Genel